Crkve brvnare

takovo 300x168 Crkve brvnareCrkve brvnare su naročit tip crkvenih zdanja sazdan u potpunosti od drveta pri čemu je, kako im i samo ime kaže, brvno glavni građevinski element.

Građene su uglavnom pre i za vreme II srpskog ustanka kada je važilo tursko pravilo kako se crkve ne smeju graditi ni od kog drugog građevinskog materijala osim od drveta (kako bi bile kratkog veka i lako zapaljive). Isto tako, Turci su dozvoljavali da se crkva sagradi u selu osim ako se može sagraditi za jednu noć. Stoga, u tajnosti su se, po kućnim radionicama izrađivali elementi od kojih bi se za jednu noć sastavila crkva. Na Tursko pitanje „otkud ovde crkva?“ Srbi su odgovarali da je noćas ili onomad doletela s neba što je sujevernim Turcima bio dovoljan razlog da je ne diraju i ne ruše. Isto tako, pred naletima besnih Turaka crkve su rastavljane i sklanjane na sigurno dok ne prođe harač i zulum da bi potom bile ponovno sastavljane na istom ili drugom mestu. Ove crkve su se uglavnom nalazile daleko od važnih drumova i očiju Turaka.

straka 300x200 Crkve brvnare dub 300x200 Crkve brvnare

mustra 300x200 Crkve brvnarePo drugoj teoriji, a moguće je objediniti obe teorije, Srbija, naročito Šumadija, bila je bogata drvetom koji je, shodno tome, bio i glavni građevinski materiijal. Naročito je na ceni bio Hrast čiji kvalitet i životni vek i dan danas ima svoje mesto u narodnom graditeljstvu.

Od 120 crkava brvnara u Srbiji preostalo ih je svega četrdesetak a neke od nih se nalaze u ne baš zavidnom stanju i vape za obnovom i restauracijom.
Međutim, ovakve crkve nisu jedinstvene i karakteristične samo za Srbiju. Ggrađene su svuda gde je drvo bilo važan građevinski materijal. Osim u Republici Srpskoj, ima ih u Slovačkoj, Rumuniji, Rusiji, Poljskoj kao i u Skandinaviji.

Tekst: Miroslav Bronzić

Ostavite komentar na Fejsbuku

(Ukoliko želite da ostavite komentar na ovom portalu za to koristite polje na dnu stranice.
Možete da komentarišete na oba mesta)

2 Responses to "Crkve brvnare"

  1. Gornji Milanovac | Beautiful Serbia Posted on 22. februara 2011. at 06:55

    […] U bližoj okolini Milanovca nalazi se i selo Ljutovnica u kome se nalazi još jedna autentična crkva brvnara. […]

  2. BEOGRAD – TARA, jedno putovanje | Beautiful Serbia Posted on 21. avgusta 2011. at 10:26

    […] Srba (poslednje podignuta drvena crkva može se inače videti u Kusturičinom Drvengradu!). Ovakve crkve brvnare su podizane daleko od turske vojske, a često se dešavalo da ni meštani susednih sela nisu znali […]