Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor)

Dedinjski kraljevski kompleks dvorova nalazi se u Beogradu, tačnije na najvišoj tački Dedinjskog brega. Zauzima površinu od 135 hektara, u okviru kompleksa nalaze se Kraljevski dvor, Beli dvor i dvorska kapela Svetog Apostola Andreja Prvozvanog.kraljevski dvor Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor)

Kraljevski dvor je izgrađen u periodu od 1924-1929. godine. Izgrađen je privatnim sredstvima Kralja Aleksandra I, bio je njegov dom, a potom njegovog sina Kralja Petara II. Danas u Kraljevskom dvoru živi Prestolonaslednik Aleksandar II i njegova porodica.
Projektanti ove velike i reprezentativne vile od belog mermera sa Brača, izgrađene u srpsko – vizantijskom stilu su bili arh. Živojin Nikolić i akademik Nikolaj Krasnov. Nedaleko od Kraljevskog dvora nalazi se Kraljevska kapela Svetog apostola Andreja Prvozvanog (koji je zaštitnik i Krsna Slava Kraljevskog Doma), koja je sa dvorom povezana kolonadom kamenih stubova. Kraljevska kapela je napravljena po uzoru na Milutinovu Kraljevu crkvu u Studenici i crkvi manastira Andrijaša na Tresci. Ruski slikari su oslikali unutrašnjost kapele. stari kraljevski dvor Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor)

Okolinu Dvora krase parkovske terase, bazeni, paviljon i koncertna terasa. Pošto se nalazi na vrhu brda ima veličanstven pogled na Topšider, Avalu i Košutnjačku šumu. Dvorski park kraljevskog dvora zauzima površinu od 27 hektara, dok je park u blizini Belog dvora manji i zauzima 12 hektara površine. Okolina Dvora je uređena prema idejama pejzažnog arhitekte Eduarda Andrea. Osim Dvorova tu se nalaze i razni pomoćni objekti kao kuhinje, garaže, zgrade Dvorske garde i prijavnice, objekat Maršalata Dvora i dr.

Unutrašnjost dvora je raskošno uređena i opremljena. Svečani hol je popločan kamenom a na njegovim zidovima su kopije fresaka iz Dečana i Sopoćana. Zlatni salon, Kraljev kabinet, biblioteka i Velika trpezarija su opremljene u renesansnom stilu, dok je plavi salon uređen u baroknom stilu. Mramorni stubovi nose raskošne drvene tavanice sa bronzanim lusterima. U njima se nalaze predmeti iz kraljevske zbirke, dragocene slike, škrinje…predvorje Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor)

Na spratu privatne prostorije i apartmani u kojima žive Njihova Visočanstva. Uređene su u raznim stilovima, preovladavaju Luj XVI, ampir i bidermajer. U potkrovlju su smešteni manji gostinski apartmani. U suterenu se nalaze reprezentativne prostorije opremljene u stilu kremaljskog Teremnog dvorca, dok su zidovi i svodovi oslikani motivima iz bajke o žad-ptici i srpskih narodnih pesama. Najveći salon u suterenu, za koji mnogi kažu i da je najlepši se zove Čarobni. U suterenu se nalazila i bioskopska sala i vinoteka.

Beli dvor je zidan od 1934-1937. godine, po želji Njegovog Veličanstva Kralja Aleksandra I. Izgrađen privatnim sredstvima kao rezidencija za njegove sinove. Kralj je je smatrao da će im kad odrastu trebati sopstveni prostor, ali nije mogao da zna da će ga mučko ubistvo (atentat u Marseju) otrgnuti od porodice i da će sudbina njegovih sinova krenuti potpuno drugim tokom. Projektant je bio arhitekta Aleksandar Đorđević.1 Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor)

Prizemlje ovog velelepnog zdanja krasi Svečani hol, kao i niz salona u stilu Luja XV a svemu tome posebnu draž daju venecijanski lusteri. Svečana trpezarija je uređena u stilu Čipendejla, a u blizini je i Dvorska biblioteka koja je imala preko 50 hiljada knjiga.
Prelapim stepeništem se iz svečanog hola stiže na sprat, na kom se nalazi pet velikih apartmana. U potkrovlju je mala pomoćna biblioteka i stanovi za poslugu. U suterenu su smešzene pomoćne prostorije, ostve i pristup u podzemno protivavionsko sklonište.

Vlada Srbije je 2010. godine Dvorski kompleks na Dedinju proglasila kulturnim dobrom, sa svim pokretnim stvarima u njemu koje imaju poseban kulturni i istorijski značaj.

paviljon Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor) dvorski park Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor)

beli dvor Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor) detalj Dedinjski dvorovi (Kraljevski i Beli dvor)

Tekst napisala: Slavica Blagojević

Ostavite komentar na Fejsbuku

(Ukoliko želite da ostavite komentar na ovom portalu za to koristite polje na dnu stranice.
Možete da komentarišete na oba mesta)